Erkek Hastalıkları

Hidrosel – Su Fıtığı


Halk arasında su fıtığı olarak da bilinen hidrosel, testisleri çevreleyen zarlar içinde normalden daha fazla sıvı birikimi sonucu testis torbasının (skrotum) şişmesi durumudur.

Hidrosel (su fıtığı) nedir?

Kelime anlamı bir kese içerisinde sıvı toplanması demektir. Özellikle testis etrafında sıvı birikimi için hidrosel terimi kullanılır. Hidrosel yenidoğan döneminde yaygın olarak görülür. Genellikle bir yaşına kadar tedaviye gerek kalmadan kendiliğinde gerileyerek ortadan kalkar. İleri yaşlarda ise çoğunlukla belirgin bir neden olmadan ortaya çıkar; daha az sıklıkla travma, enfeksiyon, tümör veya geçirilmiş ameliyatlarla ilişkili olabilir.

Hidrosel genellikle ağrısız ve sorunsuz seyreder. Fakat skrotal bölgede şişlik olduğunda altta yatan neden tesbit ve tedavi edilmesi amacıyla mutlaka bir ürologa görünülmelidir.

Hidroselin (su fıtığı) belirtileri nelerdir?

Hidroselin tek belirtisi ağrısız skrotal şişliktir. Bazen tek testiste bazen de her iki testiste birden olur. Boyutlarının büyümesi nedeniyle dikkat çeken skrotum hastaya rahatsızlık verir. Ayrıca gün içerisinde hidrosel boyutu değişebilir. Sabahları küçük iken akşama doğru sıvı birikimine bağlı boyut artışı olabilir.

Hidrosel (su fıtığı) nedenleri nelerdir?

Hidrosel doğumla birlikte (%5) ortaya çıkar ve 1-2 yaşlarında çoğunlukla kaybolur. Erkek çocuklarda testis genellikle doğum sırasında skrotuma inmiştir. Fakat az sayıda çocukta testislerin skrotuma inmesi doğum sonrası 6-9 aya kadar gecikebilir. Testisin karın içerisinden skrotuma inerken izlediği yol boyunca uzanan periton uzantısının (processus vaginalis) açık kalması durumunda bu yoldan batın içi sıvı skrotuma dolarak hidrosele neden olur. Bu yolun kendiliğinden kapanması durumunda bağlantı kesileceğinden hidrosel çoğunlukla kaybolur. Bu tür hidrosele kominikan hidrosel adı verilir.

Testisi saran tunika vaginalis yaprağının viseral yaprağının enfeksiyon veya travmaya bağlı, aşırı miktarda seröz sıvı üretmesine bağlı görülen hidrosele ise non-kominikan hidrosel denir. Non-kominikan hidrosel sıvı boşaltılsa da tekrar edebilir. Çünkü sıvı üreteimini yapan tunik yaprağı üretime devam eder. Bu nedenle tedavi amacıyla tunika vajinalisin de çıkarılması gerekir.

Hidrosel (su fıtığı) tanısı nasıl konur?

Hidrosel tanısı için oldukça pratik ve bilinen bir muayene transluminasyondur. Bunun için bir ışık kaynağına ihtiyaç duyulur. Karanlık bir ortamda skrotumun arkasından ışık tutarak diğer yüzden şeffaf sıvıya bağlı net görüntüsünü izleyebilirsiniz. Günümüzde ultrasona her yerde kolayca ulaşabildiğimizden artık ultrason ile değerlendirme daha sık uygulanmaktadır.

Ultrasonda testis yapısına da dikkat edilmeli. Çünkü daha az karşılaşılsa da testis kitlelerinde de hidrosel oluşumu gözlemlenmektedir.

Ayrıca anneler çocuklarının ayakta durduklarında kasık ve testislerinde şişlik olduğunu yattıklarında ise azaldığını ifade ederler. Bu da hidrosel işaretlerinden birisidir.

Hidrosel ameliyatı sonrası nelere dikkat edilmelidir?

Hidrosel ameliyatı yapıldıktan sonra kanama olmaması amacıyla skrotuma baskılı bir pansuman uygulanmalıdır. Ayrıca kanama kontrolünün dikkatli yapılması oldukça önemlidir. Bazen işlem sonrası dren konulması gerekir: Dren bir gün sonra çıkarılır. Dren çıkarıldıktan sonra 1 hafta boyunca skrotuma baskı yapacak şekilde sıkı iççamaşırı kullanması önerilir.

Her ameliyatta olduğu gibi hidrosel ameliyatından sonra da kanama ve skrotumda kan toplanması (hematom), yara yerinde enfeksiyon, bir süre devam eden şişlik ve hidroselin yeniden oluşması gibi sorunlar görülebilir; bunların görülme sıklığı ve önemi kişiden kişiye değişir, ayrıntılar ameliyat öncesinde hekimle konuşulur.

Hidrosel ameliyatı sonrası günlük işlere ne zaman dönülebilir?

Hidrosel ameliyatı sonrası günlük aktivitelere genellikle birkaç gün içinde dönülebilir; ağır fiziksel aktivite ve spora dönüş zamanı hekimle birlikte belirlenir.

Uyarı:  Bu makale, bilgilendirme amaçlıdır ve herhangi bir tıbbi tavsiye niteliğinde değildir. Bir tıbbi sorunuz varsa, lütfen doktorunuza danışınız.

İçerik Güncelleme Tarihi: 13.11.2026


Dr Remzi Erdem-logo-white

Uyarı: Bu makale, bilgilendirme amaçlıdır ve herhangi bir tıbbi tavsiye niteliğinde değildir. Bir tıbbi sorunuz varsa, lütfen doktorunuza danışınız. Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. İşlem öncesinde hekiminizden detaylı görüş almanız önerilir. Sayfalardaki çizim ve stok görseller temsilîdir.

İçerik sorumlusu ve site editörü: Op. Dr. M. Remzi Erdem · remzierdem@gmail.com

Call Now Button